რა არის უძრავი ქონების ფასის ზრდის მთავარი ფაქტორები?
ბოლო ათწლეულის განმავლობაში უძრავი ქონების ბაზარი საქართველოში მნიშვნელოვნად განვითარდა, რაც რამდენიმე ძირითადმა ფაქტორმა განაპირობა. ეკონომიკური ზრდა, ინფლაციის მაჩვენებლები, ინფრასტრუქტურული პროექტები, ინვესტორთა აქტიურობა და საბანკო სესხების ხელმისაწვდომობა ფასების მუდმივ ზრდას უწყობს ხელს.
ფასის ზრდის ძირითადი ფაქტორები:
- ეკონომიკური განვითარება და ინფლაცია - საქართველოს ეკონომიკის სტაბილური ზრდა და ინფლაციის მაჩვენებლები პირდაპირ აისახება უძრავი ქონების ღირებულებაზე. ბოლო ათწლეულში მშპ-ს ზრდამ და ინფლაციის სტაბილურობამ ხელი შეუწყო ბინების ფასების ზრდას, რაც საინვესტიციო ბაზარს უფრო მიმზიდველს ხდის;
- ინფრასტრუქტურის განვითარება - ახალი გზები, მეტროსადგურები და სხვა ინფრასტრუქტურული პროექტები ზრდის მიმდებარე უბნების საინვესტიციო ღირებულებას. მაგალითად, ღრმაღელის მეტროს მიმდებარე ტერიტორია მომავალი განვითარების ერთ-ერთ მნიშვნელოვან წერტილად ითვლება;
- მოთხოვნა და მიწოდება - ბოლო წლებში უძრავი ქონებაზე მოთხოვნა განსაკუთრებით გაიზარდა ისეთ ადგილებში, როგორებიცაა გლდანი, დიდი დიღომი და სანაპირო ზოლები (ბათუმი, შეკვეთილი). მიუხედავად ახალი სამშენებლო პროექტებისა, მოთხოვნა კვლავ აჭარბებს მიწოდებას, რაც ფასების ზრდას განაპირობებს;
- საინვესტიციო ინტერესები - უცხოელი და ადგილობრივი ინვესტორები აქტიურად იძენენ უძრავ ქონებას როგორც საცხოვრებელი, ისე გასაქირავებელი მიზნებისთვის. ტურიზმის ზრდამ თბილისში და კურორტულ ზონებში გააჩინა დიდი მოთხოვნა გაქირავებად ბინებზე, რაც ამ სექტორს კიდევ უფრო მომგებიანად აქცევს;
- ბანკების იპოთეკური სესხები და განვადების პირობები - დაბალი საპროცენტო განაკვეთები და მოქნილი იპოთეკური სესხები ზრდის ბინების ხელმისაწვდომობას და, შესაბამისად, ფასებსაც. ბანკების შეთავაზებები მოსახლეობას უძრავ ქონებაში ინვესტირების შესაძლებლობას უადვილებს.
ბოლო 10 წლის ტენდენციები:
- ფასების ცვლილებები - ბოლო 10 წლის განმავლობაში უძრავი ქონების ფასები საქართველოში საშუალოდ 60-80%-ით გაიზარდა. თბილისში ახალი ბინების ფასები 2015 წლიდან დღემდე 1.5-2-ჯერ გაიზარდა, ხოლო ძველი ბინები შედარებით ნელა, მაგრამ მაინც განიცდიან ფასის ზრდას;
- გაქირავების ბაზრის განვითარება - თბილისში გაქირავების ფასები 2015-2025 წლებში 80%-ით გაიზარდა. ტურისტულ ზონებში, როგორიცაა ბათუმი და შეკვეთილი, ბინების გაქირავების წლიური შემოსავალი 10-12%-ს შეადგენს, რაც ინვესტორებისთვის მიმზიდველ გარემოს ქმნის;
- მშენებარე ბინები - როგორც ინვესტიცია მშენებლობის დასაწყისში შეძენილი ბინები 20-30%-ით იაფია, ვიდრე დასრულებული პროექტები, რაც ამ ტიპის ინვესტიციას მეტად მომგებიანს ხდის.
ბოლო 10 წლის დინამიკა და მომავალი განვითარების პერსპექტივები მიუთითებს, რომ საქართველოს უძრავი ქონების ბაზარი კვლავაც ინარჩუნებს საინვესტიციო პოტენციალს და მიმზიდველობას როგორც ადგილობრივი, ისე საერთაშორისო ინვესტორებისთვის.